Πασατέμπος

Ιστορία για να… περνά η ώρα – Σχόλια και παρατηρήσεις στο athinaios@live.com

Πάμε Στοίχημα, στις βουλευτικές εκλογές του 1905

Με ποιους τρόπους οι πολιτικοί δωροδοκούσαν τους ψηφοφόρους πριν από 109 χρόνια!

  • Πόσα χρόνια παίζουμε το «πάμε στοίχημα;»¨
  • Πότε κυκλοφόρησαν τα πρώτα του… κουπόνια κα με τι αντικείμενο;

Η… σωστή απάντηση δεν είναι η προφανής. Ότι δηλαδή παίζεται εδώ και μερικά χρόνια και τα πρώτα κουπόνια τα αποτελούσαν ποδοσφαιρικοί αγώνες!

Τη… πρωτιά την έχει η πολιτική. Εδώ και 109 χρόνια, τουλάχιστον, στις βουλευτικές εκλογές του 1905 υπήρχε το «πάμε στοίχημα», ως τρόπος έμμεσης δωροδοκίας. Τόπος η Σύρος. Εκεί άνθρωποι των υποψηφίων βουλευτών έβαζαν στοιχήματα για την εκλογή των φίλων τους και μάλιστα τύπωναν και ειδικά δελτία! Οι ψηφοφόροι έπαιρναν το δελτίο κι αν εκλεγόταν ο συγκεκριμένος βουλευτής θα εξασφάλιζαν ένα ποσό που ήταν από ικανοποιητικό έως… σοβαρό!

 «Στοιχηματίζω ο υπογραμμένος προς τον επιφέροντα το παρόν ότι κατά την σημερινήν εκλογήν δεν θα επιτύχει ο Δηλιγιαννικός συνδυασμός αποτελούμενος εκ των κ.κ Μαυρογορδάτου, Καλαμάρη, Σ.Βαφιαδάκη, Γκίζη και Μαραγκού. Εάν όμως, χάσω το στοίχημα, δηλ. αν επιτύχη ολόκληρος ο συνδυασμός, αποτελούμενος εκ των ανωτέρω υποψηφίων, θα πληρώσω προς τον επιφέροντα δραχμάς είκοσι

Ουσιαστικά στοιχημάτιζαν εναντίον του συνδυασμού για να κάνει ο ψηφοφόρος τα αδύνατα δυνατά να κερδίσει το στοίχημα. Ήδη είχαν δοθεί 20 δρχ και ο κάτοχος του «κουπονιού» περίμενε να πετύχει ο συγκεκριμένος συνδυασμός για να πάρει άλλες 20!

Κι ο αντίθετος συνδυασμός όμως υστερούσε μόνο σε χρήματα. Οι Βοκοτόπουλος Λαδόπουλος πλήρωναν μόνο 10-15 δρχ. την ψήφο χωρίς… κουπόνια.

Το εκπληκτικό της υπόθεσης; Γύρω στο μεσημέρι κάποιοι πουλούσαν τα κουπόνια των 20 δρχ στη μισή τιμή. Για να καταλήξει προς το απόγευμα να πωλείται αντί 20-30 λεπτών. Οι κάτοχοι των «κουπονιών» είχαν κάνει τα δικά τους exit poll κι είχαν προβλέψει, προφανώς, το αποτέλεσμα!

Ο υποψήφιος Καλαμάρης πάντως κατά το μεσημέρι κυκλοφόρησε 2.000 κουπόνια με στοίχημα των 10 δρχ. περιμένοντας να αντιστρέψει το κλίμα και τουλάχιστον να εκλεγεί αυτός. Και τα κατάφερε αφού τελικά εκλέχτηκαν οι «Θεοτοκικοί» Βοκοτόπουλος – Λαδόπουλος, οι «Δηλιγιαννικοί» Μαυρογορδάτος – Καλαμάρης και ο ανεξάρτητος Καλομένογλου!

Η εφημερίδα «Αθήναι» από τις σοβαρές της εποχής έκανε λίγο μετά τις εκλογές του 1905 μια πανελλαδική έρευνα που αποκάλυπτε πράγματα και… θαύματα. Ουσιαστικά σε όλη την Ελλάδα γινόταν ένα εκπληκτικό παζάρι ψήφων. Τι άλλαζαν; Τα ποσά και οι τρόποι δωροδοκίας.

Αξίζει τον κόπο να δούμε τι τρόπους σκαρφιζόντουσαν πριν από 109 χρόνια οι πολιτικοί της εποχής. Κι βρείτε κάποιες αντιστοιχίες με τη σημερινή εποχή σκεφτείτε πως τα χρήματα οι υποψήφιοι τα έβαζαν από τη τσέπη τους κι όχι από την κρατική χρηματοδότηση!

ΑΙΓΙΟ:  Φαβορί για την εκλογή ήταν ο ι Δηλιγιαννικοί Παναγιωτόπουλος και Ασημακόπουλος. Οι αντίπαλοί τους όμως Πολυχρονιάδης και Μεσσηνέζης είχαν το χρήμα. Ο Πολυχρονιάδης σπουδαγμένος στο Λονδίνο ήθελε να σταματήσει την αρνητική παράδοση του πατέρα του που επί 20 χρόνια δεν κατάφερνε να εκλεγεί.  Σύμφωνα με την εφημερίδα επιστράτευσαν 60.000 δραχμές σε 60δραχμα και 25δραχμα. Έβαζαν τους ψηφοφόρους να ορκίζονται σε ένα χρυσόδετο Ευαγγέλιο και στο άλλο χέρι τους έβαζαν τα χρήματα! Αναφέρεται η περίπτωση μάλιστα ενός Μιχάλη Ταξιάρχη ο οποίος χρωστούσε 20.000 δρχ. στον Μεσσηνέζη. Ορίστηκε ότι θα τον ψηφίσει και έπαψε να του χρωστά! Κι επειδή οι κάτοικοι των γύρω χωριών δεν έδειχναν και πολύ πρόθυμοι να μπουν στη διαδικασία των εκλογών φόρτωσαν γαϊδουράκια με χρήματα, τα έβαλαν στην είσοδο της πόλης κι οι χωρικοί άρχισαν να συρρέουν για να ψηφίσουν! Φυσικά και εκλέχτηκαν!

ΠΗΛΙΟ: Δικαστικός αντιπρόσωπος, κατήγγειλε ότι,  υποψήφιος δωροδόκησε 50 ψηφοφόρους του αντιπάλου του. Δεν τους ζήτησε να τον ψηφίσουν. Πολύ απλά τη μέρα των εκλογών όσο ήταν ανοιχτές οι κάλπες τους οδήγησε στην εξοχή για να πάρουν… καθαρό αέρα. Έτσι στέρησε από τον αντίπαλό του ένα σημαντικό αριθμό ψηφοφόρων!

ΚΑΛΑΜΑΤΑ: Ο τέως υπουργός Κουμουνδούρος δεν είχε χρήματα ή δεν ήθελε να τα ξοδέψει για να δωροδοκήσει τους ψηφοφόρους του. Σκέφτηκε κάτι αποτελεσματικότερο. Έστειλε τους κομματάρχες του να δωροδοκηθούν από τους αντιπάλους του. Υπολόγισε – και σωστά όπως αποδείχτηκε – ότι το… μπάτζετ θα εξαντλείτο σε αυτούς.  Τελικά εκλέχτηκε όπως κι ο συνυποψήφιος του  με το κόμμα του Θεοτόκη, Νικητόπουλος, ενώ από τους Δηλιγιαννικούς εκλέχτηκαν οι Λυμπερόπουλος και Μερλόπουλος!

ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ: Υπήρχαν δύο είδη δωροδοκιών. Πήγαιναν οι κομματάρχες αργά το βράδυ στα σπίτια των ψηφοφόρων και τους έδιναν από 5-25 δρχ. Διάλεγαν τις… ακατάλληλες ώρες για να μην τους εκθέσουν στους συμπολίτες τους και για έχουν μάρτυρες τις γυναίκες τους οι οποίες δεν ψήφιζαν, αλλά είχαν πιθανότατα μεγαλύτερη… μπέσα από τους άντρες τους. Παράλληλα συνεργαζόντουσαν με κάποιους παντοπώλες οι οποίοι έδιναν τρόφιμα ίσης αξίας με το συμφωνηθέν ποσό!

ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ: Ο τέως υπουργός εξωτερικών Ρωμανός έπαθε μεγάλη ζημιά Συνήθιζε να δίνει στους ψηφοφόρους του… μισά χαρτονομίσματα. Τα άλλα μισά θα τα έδινε με την εκλογή του. Κομματάρχες όμως του αντίθετου συνδυασμού τσέκαραν αυτούς που είχαν πάει στο εκλογικό του κέντρο. Και δεν τους άφηναν να φτάσουν μέχρι τη κάλπη. Δικοί τους άνθρωποι τους έδιωχναν πριν φτάσουν στη κάλπη κι έτσι ο δυστυχής Ρωμανός έχασε και τα χαρτονομίσματα και τη βουλευτική έδρα!

ΛΗΞΟΥΡΙ: Κάποιοι από τους ψηφοφόρους έκαναν σημαίες τα… μισά χαρτονομίσματα και καλούσαν τους ψηφοφόρους να καταψηφίσουν τον υποψήφιο που τα έδινε!

 ΧΑΛΚΙΔΑ: Οι υποψήφιοι ήταν φτωχοί και δεν μπορούσαν να διαθέσουν χρήματα για τους ψηφοφόρους τους. Μόνο ο Γ.Αβέρωφ διέθετε σημαντική περιουσία και είχε δημιουργήσει ένα κύκλο πολιτικών φίλων τους οποίους βοηθούσε συχνά πυκνά. Ρόλο σ’ αυτό έπαιξε και το πάθημα ενός πολιτευτή μερικά χρόνια πριν που ενώ είχε δωροδοκήσει κάποιους ψηφοφόρους αυτοί βγήκαν στο δρόμο φωνάζοντας «και τον παρά και το μαύρο»!

ΣΠΕΤΣΕΣ: Στο Ναύπλιο είχε πάει ο απόστρατος χωροφύλακας Χρήστος Χαλκουργιάς. Ένας πολιτευτής του έδωσε εκατό δραχμές, ποσό ιδιαίτερα σημαντικό για την εποχή. Επιστρέφοντας στο νησί ο Χαλκουργιάς δεν άφησε μαγαζί που δεν έδειξε το επίμαχο κατοστάρικο. Αποτέλεσμα; Οι ψηφοφόροι ήθελαν κι αυτοί τα δικά τους… κατοστάρικα κι επειδή ο πολιτευτής δεν είχε να τα δώσει μαυρίστηκε αγρίως!

ΑΡΓΟΣ: Σε ένα φαρμακείο πολιτευτής είχε εγκαταστήσει το στρατηγείο του. Σε μια γωνιά του έδινε 25-35 δρχ στους ψηφοφόρους και τους έβαζε να ορκιστούν στην εικόνα του Αγίου Νικολάου!

ΗΛΕΙΑ: Στο Δήμο Λαμπείας 350 φυγόδικοι, στη πλειοψηφία τους φτωχοί κάτοικοι που είχαν κάνει κλοπές στο παρελθόν κι είχαν καταφύγει στα βουνά κατάφεραν να κατέβουν με τάξη και να ψηφίσουν στο εκλογικό τμήμα του Δήμου. Ποιο ήταν το κίνητρό τους; Τοπικός πολιτευτής τους είχε δώσει τη διαβεβαίωση ότι δεν θα τους συλλάβει κανείς κι οι ίδιοι θα μπορούσαν να δουν τους δικούς τους. Αποτέλεσμα; Στο εκλογικό τμήμα που ψήφισαν οι εγγεγραμμένοι ήταν 786, αλλά οι ψηφίσαντες ξεπέρασαν τους 1.000!

Στην ίδια περιοχή στο Δήμο Πηνείων, στο 2ο εκλογικό τμήμα, ο εκλογικός αντιπρόσωπος δεν μπορούσε να περάσει το ποτάμι. Τα κατάφερε κατά το μεσημέρι. Γύρω στις 2 έφθασε στον προορισμό του και με έκπληξη διαπίστωσε ότι είχε διοριστεί στη θέση του ο Κανέλλος Κουτσομύτης. Μόνο που είχε ένα… κώλυμα. Ήταν φυγόδικος. Κι όταν ο δικαστικός αντιπρόσωπος τον απείλησε ότι θα συλληφθεί ο Κανέλλος έτρεξε να χαθεί και πάλι στα βουνά!

ΚΟΡΙΝΘΟΣ: Πολιτευτής γυρνούσε στα χωριά του νομού, έδινε 100 δρχ στους νεαρούς ψηφοφόρους και τους υποσχόταν να τους εξασφαλίσει θέση σε καράβι για την Αμερική η οποία ήταν το όνειρο των υποψήφιων μεταναστών. Ο πολιτευτής εκλέχτηκε και μετά την εκλογή του συγκεντρώθηκαν εκατοντάδες χωρικοί για να εκπληρωθεί η  υπόσχεση. Κι ο πολιτευτής, βουλευτής πλέον, κατάφερε να εξυπηρετήσει τους περισσότερους. Σκεφτόταν τις επόμενες εκλογές κι έπρεπε να… φτιάξει καλό όνομα!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Πληροφορίες

This entry was posted on 30/06/2019 by in Εκλογές and tagged , .

Πλοήγηση

Αρέσει σε %d bloggers: